Over VAIS

Missie

Het agentschap heeft als missie bij te dragen tot het dichten van de Noord-Zuidkloof, het bevorderen van duurzame ontwikkeling in het Zuiden en een rechtvaardige, vreedzame en welvarende internationale gemeenschap. Hiertoe zorgt het agentschap voor een doelmatige en doeltreffende uitvoering van het Vlaamse beleid inzake internationale samenwerking.

Taken

De Vlaamse overheid voert sinds 1993 een eigen beleid voor ontwikkelingssamenwerking uit. Het beleid wordt sinds april 2006 uitgevoerd door het Vlaams Agentschap voor Internationale Samenwerking (VAIS). In het oprichtingsbesluit (pdf) van VAIS staan de taken van het agentschap opgelijst. De taken omschrijven wat VAIS enerzijds in zuidelijk Afrika en anderszijds in Vlaanderen doet.

De vijf taken van VAIS zijn:

• bilaterale samenwerking met partners in het Zuiden;
• ondersteuning van acties en activiteiten van onrechtstreekse actoren;
• samenwerkingsacties via multilaterale organisaties;
• draagvlakversterking en bewustmaking;
• noodhulp en humanitaire bijstand.

Het Departement Internationaal Vlaanderen, cel ontwikkelingssamenwerking is verantwoordelijk voor de voorbereiding van het beleid. Het departement neemt ook de evaluatie van de beheersovereenkomst van het VAIS op zich.

Daarnaast lijst het Departement internationaal Vlaanderen (DiV) de verschillende initiatieven op vlak van ontwikkelingssamenwerking op binnen de Vlaamse overheid. Deze komen terecht in het Vlaamse ODA rapport (pdf). Het DiV stelt jaarlijks een rapport op van de bestedingen voor ontwikkelingsrelevante projecten uit de verschillende beleidsdomeinen van de Vlaamse overheid (het zogenaamde ODA-rapport). Deze analyse wordt voorgesteld in het Vlaams Parlement. Ook wordt ze aan de federale Directie-Generaal voor ontwikkelingssamenwerking (DGD) bezorgd. DGD neemt  deze analyse van o.a. de Vlaamse bijdrage voor ontwikkelingssamenwerking  mee om er vervolgens de totale ODA van ons land mee te berekenen. Tenslotte vormt het Vlaamse ODA-rapport ook een beleidsinstrument om de doelstelling van beleidscoherentie voor ontwikkeling op af te toetsen (art. 3 §1 van het kaderdecreet).

Beheersovereenkomst

De beheersovereenkomst is een wederzijdse overeenkomst, die de bijzondere regels en voorwaarden vastlegt waaronder het VAIS zijn missie, taken en bevoegdheden uitoefent. Het document regelt de doelmatigheid van de uitvoering en dienstverlening, de voortgangscontrole en de evaluatie.

De beheersovereenkomst 2011-2015 (pdf) legt de wederzijdse rechten en verplichtingen vast van de regering en het agentschap voor alle activiteiten van het agentschap in het kader van zijn publieke opdracht.

Het beleid

1. In een wettelijk kader

De principes, doelstellingen, voorwaarden van het Vlaamse beleid ontwikkelingssamenwerking zijn opgenomen in het kaderdecreet inzake ontwikkelingssamenwerking (pdf), dat in 2007 is in werking getreden. Een van de principes is concentratie: het Vlaamse beleid concentreert zich enerzijds op een beperkt aantal landen uit zuidelijk Afrika en anderzijds op een beperkt aantal thema’s. De 3 partnerlanden zijn Zuid-Afrika, Mozambique en Malawi. Vlaanderen focust er op voedselzekerheid en landbouw, gezondheid en strijd tegen HIV/AIDS, onderwijs, duurzaam ondernemerschap en duurzame handel. Het Vlaamse beleid ontwikkelingssamenwerking streeft in Vlaanderen naar meer draagvlakversterking. Convenants voor gemeentelijke ontwikkelingssamenwerking en ontwikkelingseducatie zijn de instrumenten die expliciet geregeld zijn in een decreet. Maar ook met het 4depijler steunpunt en allerlei communicatieacties, wil de Vlaamse overheid haar burgers warm maken voor het Zuiden.

2. Gestoeld op internationale afspraken

Het Vlaamse beleid ontwikkelingssamenwerking richt zich op de Millenniumdoelstellingen voor Ontwikkeling (officiële link) die de lidstaten van de Verenigde Naties in 2000 hebben ondertekend. De Vlaamse bijdrage concentreert zich op extreme armoede en honger (MDG 1), gezondheidszorg (MDG 4-6) en het partnerschap voor ontwikkeling (MDG 8). Omdat klimaatverandering onmiskenbaar de sociale en economische ongelijkheid in de wereld verscherpt, wil de Vlaamse overheid de komende jaren ook aandacht besteden aan de integratie van de 7de milleniumdoelstelling, waarbij een gezond milieu en veilig drinkwater de basis vormen.

Daarnaast houdt de Vlaamse ontwikkelingssamenwerking zich aan de Verklaring van Parijs die een paar jaar later werd aangevuld met de Accra Agenda for Action.

Beide  beogen ontwikkelingshulp doeltreffend te maken door:

• Beter samen te werken
• Uit te gaan van de prioriteiten en mogelijkheden van de partnerlanden
• Zich aan te sluiten bij het beleid en procedures van de partnerlanden

De Verklaring van Parijs legt het zwaartepunt van de ontwikkelingsrelaties bij de ontwikkelingslanden zélf!